Rezonans magnetyczny całego ciała

Przygotowanie zależy od zakresu badania, planowanego podania kontrastu oraz indywidualnej sytuacji zdrowotnej. Należy stosować się do zaleceń przekazanych podczas rejestracji. Nie należy samodzielnie przyjmować środków przeczyszczających ani wprowadzać innych sposobów przygotowania, jeśli nie zaleci ich personel pracowni.

Leki przyjmowane na stałe należy zażyć zgodnie z dotychczasowym schematem, chyba że lekarz lub personel pracowni przekaże inne zalecenia. Nie należy samodzielnie odstawiać leków przed badaniem.

Na badanie najlepiej zgłosić się w wygodnym ubraniu bez metalowych elementów, ozdób, zamków i fiszbin. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem MR trzeba zdjąć okulary, biżuterię, zegarek, aparat słuchowy, spinki, ruchome protezy zębowe oraz inne metalowe przedmioty.
Ze względu na rozległy zakres obrazowania pacjent może zostać poproszony o przebranie się w odzież przygotowaną przez pracownię. Makijaż lub kosmetyki zawierające drobiny metali mogą wymagać usunięcia.

Do pomieszczenia z aparatem MR nie wolno wnosić telefonu, kluczy, monet, kart płatniczych, zegarka, biżuterii ani innych metalowych lub elektronicznych przedmiotów. Zostają one w wyznaczonym miejscu przed rozpoczęciem badania.

Już podczas rejestracji należy zgłosić wszczepione urządzenia, implanty, metalowe elementy w organizmie, przebyte operacje oraz możliwość pozostawania metalowego opiłka w okolicy oka. Bezpieczeństwo badania zależy od rodzaju i modelu urządzenia oraz warunków jego dopuszczenia do środowiska MR.

Należy również poinformować o ciąży lub jej podejrzeniu, chorobach nerek, wcześniejszych reakcjach na środki kontrastowe, nasilonej klaustrofobii i trudnościach podczas wcześniejszych badań MR. Przekazanie informacji o celu diagnostyki, objawach i dotychczasowym leczeniu pomaga ocenić, czy właściwy będzie protokół całego ciała, czy badanie celowane.

Na badanie należy przyjść co najmniej 15 minut przed wyznaczonym terminem celem dopełnienia formalności i wypełnienia ankiety medycznej.

Dokumenty

Należy ze sobą zabrać:

• dokument tożsamości;
• skierowanie na badanie, jeżeli zostało wystawione;
• wyniki wcześniejszych badań obrazowych – w szczególności USG, TK, MR, mammografii lub PET-TK – zarówno opisy, jak i obrazy;
• dokumentację dotyczącą dotychczasowej diagnostyki i leczenia, w tym wypisy szpitalne, konsultacje specjalistyczne, wyniki badań laboratoryjnych, biopsji i badań histopatologicznych, jeżeli są dostępne;
• dokumentację wszczepionych urządzeń i implantów, zawierającą nazwę, model oraz informację producenta o bezpieczeństwie w środowisku MR;
• aktualny wynik kreatyniny, jeżeli badanie ma zostać wykonane z kontrastem – zgodnie z terminem ważności przekazanym przez rejestrację.

Na badanie MR nie jest wymagane skierowanie, z wyjątkiem badań u małych dzieci oraz kobiet w ciąży. Aby doprecyzować zakres diagnostyki i ocenić, czy MR całego ciała będzie właściwą metodą, można skorzystać z konsultacji lekarskiej i uzyskać skierowanie na miejscu.

Badanie trwa najczęściej około 45-60 minut. Dokładny czas zależy od protokołu, podania środka kontrastowego oraz możliwości pozostania w bezruchu. Informację organizacyjną przekazuje rejestracja.

Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

Kiedy nie można wykonać rezonansu magnetycznego?

• gdy w organizmie znajduje się urządzenie lub implant oznaczone przez producenta jako niebezpieczne w środowisku rezonansu magnetycznego – MR Unsafe;
• gdy potwierdzono obecność ferromagnetycznego ciała obcego w obrębie oczodołu lub gałki ocznej;
• gdy w organizmie znajdują się inne metalowe elementy, których położenie lub właściwości mogą stwarzać zagrożenie w silnym polu magnetycznym.

Jeżeli nie ma informacji o rodzaju wszczepionego urządzenia lub implantu, badanie może zostać odroczone do czasu uzyskania dokumentacji i potwierdzenia warunków jego bezpiecznego wykonania.

Co nie jest przeciwwskazaniem do wykonania badania?

• implanty zębowe, wypełnienia i mosty protetyczne, chociaż mogą wpływać na jakość obrazów;
• rozrusznik serca, stent, klips naczyniowy lub implant ortopedyczny nie wykluczają automatycznie badania; możliwość jego wykonania zależy od modelu urządzenia, oznaczenia oraz warunków bezpieczeństwa określonych przez producenta;
• karmienie piersią; po podaniu środka kontrastowego zawierającego gadolin rutynowe przerywanie karmienia nie jest uznawane za konieczne.

O czym należy poinformować personel przed badaniem?

Przed badaniem należy zgłosić wszystkie wszczepione urządzenia, implanty, metalowe elementy oraz wcześniejsze urazy związane z metalem. Ostateczną decyzję o wykonaniu MR podejmuje personel pracowni na podstawie ankiety bezpieczeństwa, wywiadu i dostępnej dokumentacji.
Jeżeli istnieje podejrzenie metalowego opiłka w okolicy oka, przed rezonansem może być konieczne dodatkowe badanie obrazowe wykluczające obecność ciała obcego.

Czy rezonans można wykonać w ciąży i podczas karmienia piersią?
Ciąża nie wyklucza automatycznie badania MR bez kontrastu. Rezonans wykonuje się jednak tylko wtedy, gdy jest medycznie uzasadniony, a badania nie można bezpiecznie odłożyć lub zastąpić inną metodą. W pracowni wymagane jest skierowanie na MR wykonywany w czasie ciąży.
Środek kontrastowy zawierający gadolin stosuje się w ciąży wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach, po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka. Przed jego podaniem uwzględnia się między innymi czynność nerek oraz wcześniejsze reakcje na środki kontrastowe. Karmienie piersią nie jest przeciwwskazaniem do MR ani do podania gadolinu; rutynowe przerywanie karmienia nie jest uznawane za konieczne.

Na badanie należy zgłosić się około 15 minut przed wyznaczoną godziną. Personel weryfikuje dokumentację, cel i zakres obrazowania oraz informacje zawarte w ankiecie bezpieczeństwa MR.

Przed wejściem do pracowni należy pozostawić wszystkie metalowe i elektroniczne przedmioty w miejscu wskazanym przez personel. Pacjent może zostać poproszony o przebranie się. Następnie technik elektroradiologii przygotowuje odpowiednie cewki do obrazowania, a jeśli protokół przewiduje kontrast – także wkłucie dożylne.

Obrazy analizuje lekarz specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej. Wynik wraz z dokumentacją obrazową jest udostępniany zgodnie z zasadami OMEGA Diagnostyka Obrazowa – osobiście lub za pośrednictwem Portalu Pacjenta. Do osobistego odbioru wyniku w imieniu pacjenta wymagane jest pisemne upoważnienie.

Po odpowiednim przygotowaniu rozpoczyna się obrazowanie kolejnych obszarów ciała, zgodnie z ustalonym protokołem. Badanie wymaga pozostawania w bezruchu, a podczas części sekwencji także wykonywania krótkich komend oddechowych. Jeżeli wymaga tego wskazanie, przez wkłucie dożylne podawany jest środek kontrastowy.

Przebieg badania jest stale monitorowany, a kontakt głosowy z personelem pozostaje zachowany. Pacjent otrzymuje ochronniki słuchu oraz urządzenie umożliwiające wezwanie technika. Ból, ograniczenia ruchowe lub nasilony lęk przed badaniem warto zgłosić wcześniej, aby odpowiednio zaplanować wizytę.

Po standardowym badaniu MR można zwykle od razu wrócić do codziennych zajęć. Jeśli podano kontrast lub lek uspokajający, należy stosować się do indywidualnych zaleceń personelu. W przypadku niejednoznacznego albo przypadkowego znaleziska lekarz specjalista w dziedzinie radiologii i diagnostyki obrazowej może zalecić dalszą diagnostykę celowaną.