Rezonans magnetyczny nerek z urografią MR łączy ocenę budowy nerek z obrazowaniem dróg moczowych. Pomaga dokładniej scharakteryzować wykryte zmiany oraz wyjaśnić przyczynę poszerzenia układu zbierającego mocz lub utrudnionego odpływu moczu. Badanie można wykonać w pracowni rezonansu magnetycznego OMEGA Diagnostyka Obrazowa w Jeleniej Górze.

Na czym polega rezonans magnetyczny nerek z urografią MR?

Badanie wykorzystuje pole magnetyczne i fale radiowe, bez promieniowania jonizującego. Część poświęcona nerkom służy ocenie ich miąższu, czyli tkanki tworzącej narząd, oraz zmian ogniskowych. Urografia MR przedstawia układy kielichowo-miedniczkowe, w których zbiera się mocz, a także moczowody i, zależnie od zakresu obrazowania, pęcherz. Protokół dobiera się do pytania diagnostycznego: może obejmować obrazy bez kontrastu, ocenę nerek po jego dożylnym podaniu oraz obrazy wykonywane podczas wydalania kontrastu z moczem. Poszczególne części badania nie muszą mieć takiego samego zakresu u każdego pacjenta.

Co pokazuje MR nerek z urografią MR?

MR pozwala ocenić wielkość, położenie i strukturę nerek oraz cechy zmian litych i torbielowatych. W odpowiednio dobranym badaniu podanie kontrastu pomaga scharakteryzować zmianę i jej stosunek do otaczających tkanek. Urografia MR uwidacznia przebieg dróg moczowych, ich poszerzenia, zwężenia i wybrane wady wrodzone. Może pomóc określić poziom przeszkody w odpływie moczu, a technika wydalnicza dostarczyć dodatkowych informacji o przechodzeniu kontrastu przez układ moczowy. Zakres tej oceny zależy od protokołu i czynności nerek; nie każde badanie obejmuje pełną ocenę ich funkcji.

Kiedy wykonuje się rezonans magnetyczny nerek z urografią MR?

Badanie może być zalecane przy niejednoznacznej zmianie w nerce wykrytej w USG lub TK, podejrzeniu guza albo torbieli wymagającej dokładniejszej charakterystyki. Część urograficzną wykorzystuje się między innymi w diagnostyce wodonercza, zwężeń moczowodów, wad wrodzonych i przeszkód w odpływie moczu. MR może również uzupełniać ocenę wybranych zmian zapalnych, krwiomoczu i nieprawidłowości po leczeniu. Nie każda zmiana w nerce wymaga urografii, dlatego zakres badania ustala lekarz na podstawie objawów i wcześniejszych wyników. Przy podejrzeniu kamicy podstawowe znaczenie mają zwykle USG i TK; rezonans nie jest podstawową metodą wykrywania złogów.

  • Posiłki

    Przygotowanie do MR nerek z urografią obejmuje zasady dotyczące posiłków, nawodnienia i wypełnienia pęcherza, dostosowane do planowanego zakresu obrazowania. Szczegółową instrukcję przekazuje personel medyczny przed wizytą. Nie należy samodzielnie zwiększać ilości wypijanych płynów, szczególnie przy chorobach serca lub nerek i zaleconym ograniczeniu ich podaży. Środki przeczyszczające i inne preparaty do przygotowania jelita stosuje się wyłącznie na zalecenie lekarza.

  • Leki

    Leki przyjmowane na stałe stosuje się według dotychczasowego schematu, chyba że lekarz zaleci inaczej. U osób z cukrzycą sposób leczenia w dniu badania wymaga wcześniejszego ustalenia, z uwzględnieniem posiłków. Nie należy samodzielnie odstawiać leków ani przyjmować dodatkowej dawki leku moczopędnego. O jego ewentualnym zastosowaniu podczas części urograficznej decyduje lekarz.

  • Ubranie

    Odpowiednia jest wygodna odzież bez metalowych zapięć, ozdób, fiszbin i włókien metalicznych. W razie potrzeby personel poprosi o jej zmianę. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem należy zdjąć biżuterię, zegarek, okulary, aparat słuchowy i wyjmowane protezy zębowe.

  • Przedmioty

    Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem MR należy pozostawić telefon, klucze, karty płatnicze oraz inne przedmioty metalowe i elektroniczne w miejscu wskazanym przez personel. Korzystanie z urządzeń medycznych noszonych na ciele, takich jak pompa insulinowa czy system monitorowania glukozy, należy zgłosić wcześniej. Personel medyczny sprawdzi warunki ich stosowania w środowisku MR i ustali sposób przygotowania do badania.

  • Uwaga!

    Podczas rejestracji należy wskazać cel badania oraz przekazać informacje o rozpoznanych zmianach w nerkach, przebytych operacjach i leczeniu urologicznym. Wymagają zgłoszenia choroby nerek, dializoterapia, przeszczep nerki, choroby serca, ograniczenie podaży płynów i wcześniejsze reakcje na kontrast. Należy również poinformować o stentach moczowodowych, cewniku, nefrostomii i innych implantach, a także o ciąży lub jej podejrzeniu oraz klaustrofobii.

  • Ankieta

    Na wizytę należy zgłosić się co najmniej 15 minut przed wyznaczoną godziną. Ten czas pozwala dopełnić formalności i wypełnić ankietę bezpieczeństwa MR. Jej omówienie z personelem jest częścią kwalifikacji do badania.

  • Dokumenty

    Na badanie należy zabrać:
    • dokument tożsamości,
    • skierowanie, jeśli zostało wystawione lub jest wymagane,
    • opisy i obrazy wcześniejszych badań USG, TK i MR nerek oraz dróg moczowych,
    • dokumentację konsultacji urologicznych lub nefrologicznych, operacji i leczenia oraz stentów moczowodowych, cewnika lub nefrostomii, jeśli dotyczy,
    • dokumentację innych implantów i wszczepionych urządzeń,
    • aktualny wynik kreatyniny, jeśli planowane jest podanie kontrastu, wraz z eGFR, jeżeli podano je w wyniku.

    Informacji o wymaganej aktualności wyniku kreatyniny udziela personel medyczny podczas rejestracji.

  • Czas

    Badanie trwa zwykle kilkadziesiąt minut. Czas zależy od zakresu oceny nerek, części urograficznej oraz potrzeby wykonania obrazów w kolejnych odstępach po podaniu kontrastu. Orientacyjną długość wizyty podaje personel podczas rejestracji.

  • Termin

    Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

  • Przeciwwskazanie bezwzględne dotyczy:

    • urządzeń i implantów oznaczonych jako MR Unsafe, czyli niedopuszczonych do stosowania w środowisku rezonansu magnetycznego,
    • ferromagnetycznych ciał obcych w obrębie oczodołu lub gałki ocznej,
    • innych metalowych elementów, których właściwości lub położenie stwarzają zagrożenie podczas MR.
    Bezpieczeństwo badania ocenia się na podstawie ankiety i dokumentacji medycznej. Brak informacji o implancie może wymagać ich uzupełnienia przed kwalifikacją.

  • Przeciwwskazania nie obejmują:

    Same wypełnienia stomatologiczne i implanty zębowe zwykle nie wykluczają MR. Obecność cewnika lub stentu moczowodowego również nie oznacza automatycznie przeciwwskazania, ale wymaga sprawdzenia rodzaju urządzenia. Karmienie piersią nie wyklucza badania; po gadolinowym środku kontrastowym nie ma potrzeby rutynowego przerywania karmienia.

  • Indywidualna kwalifikacja do badania:

    Rozrusznik serca, neurostymulator i inne implanty wymagają identyfikacji oraz sprawdzenia warunków dopuszczenia do MR.
    Choroba nerek nie wyklucza automatycznie badania MR. Przed podaniem kontrastu lekarz ocenia czynność nerek i pozostałe czynniki ryzyka. Upośledzone wydalanie może ograniczyć wartość urografii wydalniczej, dlatego odpowiednio dobiera się technikę obrazowania, w tym możliwość wykonania części badania bez kontrastu.

    Stenty moczowodowe, cewniki i elementy nefrostomii wymagają sprawdzenia zgodności z MR oraz ustalenia postępowania na czas badania. Nie należy ich samodzielnie usuwać ani zmieniać sposobu ich użytkowania. Nawodnienie i ewentualne leki dobiera się z uwzględnieniem chorób nerek i serca.

    W ciąży MR bez kontrastu można wykonać przy uzasadnionych wskazaniach, po ocenie lekarza. Gadolinowy środek kontrastowy stosuje się jedynie wyjątkowo, po rozważeniu korzyści i ryzyka.

  • Rejestracja

    Na wizytę należy zgłosić się około 15 minut przed ustaloną godziną badania. Podczas rejestracji należy wypełnić kwestionariusz medyczny i przedstawić skierowanie, jeśli jest wymagane. W przypadku badania z kontrastem należy dodatkowo dostarczyć aktualny wynik oznaczenia stężenia kreatyniny we krwi.

  • Przygotowanie do badania

    Personel sprawdza ankietę bezpieczeństwa, dokumentację i przygotowanie do zaplanowanego badania. Omawia nawodnienie, wymagane wypełnienie pęcherza oraz postępowanie z cewnikiem, stentem lub nefrostomią, jeśli dotyczy. Przy planowanym podaniu kontrastu lub innych leków zakłada się wkłucie dożylne. Przed rozpoczęciem obrazowania pacjent otrzymuje informacje o kolejnych etapach i sposobie kontaktu z personelem.

  • Wyniki badania

    Obrazy ocenia lekarz specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej, który przygotowuje opis. Zapis obrazów na płycie CD pacjent otrzymuje po badaniu, natomiast opis jest udostępniany zgodnie z zasadami odbioru wyników, w formie papierowej lub w Portalu Pacjenta. Informację o terminie jego dostępności przekazuje personel. Wynik może odebrać również osoba pisemnie upoważniona. Dalsze postępowanie ustala lekarz prowadzący po zapoznaniu się z opisem i pozostałą dokumentacją.

  • Badanie

    Pacjent leży zwykle na plecach, a nad brzuchem i, w razie potrzeby, miednicą umieszcza się cewkę odbiorczą. Najpierw wykonywane są zaplanowane serie obrazów nerek i dróg moczowych. Jeśli wymaga tego cel badania, po dożylnym podaniu kontrastu ocenia się także sposób wzmocnienia miąższu nerek i wykrytych zmian. W urografii wydalniczej kolejne obrazy przedstawiają przechodzenie kontrastu do układów kielichowo-miedniczkowych i moczowodów. Badanie wymaga pozostawania nieruchomo, a podczas wybranych sekwencji również krótkiego wstrzymania oddechu.

    Pacjent otrzymuje ochronniki słuchu, pozostaje pod obserwacją i może kontaktować się z personelem przez interkom. Potrzebę oddania moczu lub pojawienie się dyskomfortu należy zgłosić personelowi.

    Po badaniu bez leków uspokajających lub znieczulenia można zazwyczaj wrócić do codziennych zajęć. Dalsze zalecenia dotyczące płynów uwzględniają stan zdrowia i ewentualne ograniczenia ich podaży.

Przygotowanie do badania
  • Posiłki

    Przygotowanie do MR nerek z urografią obejmuje zasady dotyczące posiłków, nawodnienia i wypełnienia pęcherza, dostosowane do planowanego zakresu obrazowania. Szczegółową instrukcję przekazuje personel medyczny przed wizytą. Nie należy samodzielnie zwiększać ilości wypijanych płynów, szczególnie przy chorobach serca lub nerek i zaleconym ograniczeniu ich podaży. Środki przeczyszczające i inne preparaty do przygotowania jelita stosuje się wyłącznie na zalecenie lekarza.

  • Leki

    Leki przyjmowane na stałe stosuje się według dotychczasowego schematu, chyba że lekarz zaleci inaczej. U osób z cukrzycą sposób leczenia w dniu badania wymaga wcześniejszego ustalenia, z uwzględnieniem posiłków. Nie należy samodzielnie odstawiać leków ani przyjmować dodatkowej dawki leku moczopędnego. O jego ewentualnym zastosowaniu podczas części urograficznej decyduje lekarz.

  • Ubranie

    Odpowiednia jest wygodna odzież bez metalowych zapięć, ozdób, fiszbin i włókien metalicznych. W razie potrzeby personel poprosi o jej zmianę. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem należy zdjąć biżuterię, zegarek, okulary, aparat słuchowy i wyjmowane protezy zębowe.

  • Przedmioty

    Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem MR należy pozostawić telefon, klucze, karty płatnicze oraz inne przedmioty metalowe i elektroniczne w miejscu wskazanym przez personel. Korzystanie z urządzeń medycznych noszonych na ciele, takich jak pompa insulinowa czy system monitorowania glukozy, należy zgłosić wcześniej. Personel medyczny sprawdzi warunki ich stosowania w środowisku MR i ustali sposób przygotowania do badania.

  • Uwaga!

    Podczas rejestracji należy wskazać cel badania oraz przekazać informacje o rozpoznanych zmianach w nerkach, przebytych operacjach i leczeniu urologicznym. Wymagają zgłoszenia choroby nerek, dializoterapia, przeszczep nerki, choroby serca, ograniczenie podaży płynów i wcześniejsze reakcje na kontrast. Należy również poinformować o stentach moczowodowych, cewniku, nefrostomii i innych implantach, a także o ciąży lub jej podejrzeniu oraz klaustrofobii.

  • Ankieta

    Na wizytę należy zgłosić się co najmniej 15 minut przed wyznaczoną godziną. Ten czas pozwala dopełnić formalności i wypełnić ankietę bezpieczeństwa MR. Jej omówienie z personelem jest częścią kwalifikacji do badania.

  • Dokumenty

    Na badanie należy zabrać:
    • dokument tożsamości,
    • skierowanie, jeśli zostało wystawione lub jest wymagane,
    • opisy i obrazy wcześniejszych badań USG, TK i MR nerek oraz dróg moczowych,
    • dokumentację konsultacji urologicznych lub nefrologicznych, operacji i leczenia oraz stentów moczowodowych, cewnika lub nefrostomii, jeśli dotyczy,
    • dokumentację innych implantów i wszczepionych urządzeń,
    • aktualny wynik kreatyniny, jeśli planowane jest podanie kontrastu, wraz z eGFR, jeżeli podano je w wyniku.

    Informacji o wymaganej aktualności wyniku kreatyniny udziela personel medyczny podczas rejestracji.

  • Czas

    Badanie trwa zwykle kilkadziesiąt minut. Czas zależy od zakresu oceny nerek, części urograficznej oraz potrzeby wykonania obrazów w kolejnych odstępach po podaniu kontrastu. Orientacyjną długość wizyty podaje personel podczas rejestracji.

  • Termin

    Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

Przeciwwskazania
  • Przeciwwskazanie bezwzględne dotyczy:

    • urządzeń i implantów oznaczonych jako MR Unsafe, czyli niedopuszczonych do stosowania w środowisku rezonansu magnetycznego,
    • ferromagnetycznych ciał obcych w obrębie oczodołu lub gałki ocznej,
    • innych metalowych elementów, których właściwości lub położenie stwarzają zagrożenie podczas MR.
    Bezpieczeństwo badania ocenia się na podstawie ankiety i dokumentacji medycznej. Brak informacji o implancie może wymagać ich uzupełnienia przed kwalifikacją.

  • Przeciwwskazania nie obejmują:

    Same wypełnienia stomatologiczne i implanty zębowe zwykle nie wykluczają MR. Obecność cewnika lub stentu moczowodowego również nie oznacza automatycznie przeciwwskazania, ale wymaga sprawdzenia rodzaju urządzenia. Karmienie piersią nie wyklucza badania; po gadolinowym środku kontrastowym nie ma potrzeby rutynowego przerywania karmienia.

  • Indywidualna kwalifikacja do badania:

    Rozrusznik serca, neurostymulator i inne implanty wymagają identyfikacji oraz sprawdzenia warunków dopuszczenia do MR.
    Choroba nerek nie wyklucza automatycznie badania MR. Przed podaniem kontrastu lekarz ocenia czynność nerek i pozostałe czynniki ryzyka. Upośledzone wydalanie może ograniczyć wartość urografii wydalniczej, dlatego odpowiednio dobiera się technikę obrazowania, w tym możliwość wykonania części badania bez kontrastu.

    Stenty moczowodowe, cewniki i elementy nefrostomii wymagają sprawdzenia zgodności z MR oraz ustalenia postępowania na czas badania. Nie należy ich samodzielnie usuwać ani zmieniać sposobu ich użytkowania. Nawodnienie i ewentualne leki dobiera się z uwzględnieniem chorób nerek i serca.

    W ciąży MR bez kontrastu można wykonać przy uzasadnionych wskazaniach, po ocenie lekarza. Gadolinowy środek kontrastowy stosuje się jedynie wyjątkowo, po rozważeniu korzyści i ryzyka.

Przebieg badania
  • Rejestracja

    Na wizytę należy zgłosić się około 15 minut przed ustaloną godziną badania. Podczas rejestracji należy wypełnić kwestionariusz medyczny i przedstawić skierowanie, jeśli jest wymagane. W przypadku badania z kontrastem należy dodatkowo dostarczyć aktualny wynik oznaczenia stężenia kreatyniny we krwi.

  • Przygotowanie do badania

    Personel sprawdza ankietę bezpieczeństwa, dokumentację i przygotowanie do zaplanowanego badania. Omawia nawodnienie, wymagane wypełnienie pęcherza oraz postępowanie z cewnikiem, stentem lub nefrostomią, jeśli dotyczy. Przy planowanym podaniu kontrastu lub innych leków zakłada się wkłucie dożylne. Przed rozpoczęciem obrazowania pacjent otrzymuje informacje o kolejnych etapach i sposobie kontaktu z personelem.

  • Wyniki badania

    Obrazy ocenia lekarz specjalista radiologii i diagnostyki obrazowej, który przygotowuje opis. Zapis obrazów na płycie CD pacjent otrzymuje po badaniu, natomiast opis jest udostępniany zgodnie z zasadami odbioru wyników, w formie papierowej lub w Portalu Pacjenta. Informację o terminie jego dostępności przekazuje personel. Wynik może odebrać również osoba pisemnie upoważniona. Dalsze postępowanie ustala lekarz prowadzący po zapoznaniu się z opisem i pozostałą dokumentacją.

  • Badanie

    Pacjent leży zwykle na plecach, a nad brzuchem i, w razie potrzeby, miednicą umieszcza się cewkę odbiorczą. Najpierw wykonywane są zaplanowane serie obrazów nerek i dróg moczowych. Jeśli wymaga tego cel badania, po dożylnym podaniu kontrastu ocenia się także sposób wzmocnienia miąższu nerek i wykrytych zmian. W urografii wydalniczej kolejne obrazy przedstawiają przechodzenie kontrastu do układów kielichowo-miedniczkowych i moczowodów. Badanie wymaga pozostawania nieruchomo, a podczas wybranych sekwencji również krótkiego wstrzymania oddechu.

    Pacjent otrzymuje ochronniki słuchu, pozostaje pod obserwacją i może kontaktować się z personelem przez interkom. Potrzebę oddania moczu lub pojawienie się dyskomfortu należy zgłosić personelowi.

    Po badaniu bez leków uspokajających lub znieczulenia można zazwyczaj wrócić do codziennych zajęć. Dalsze zalecenia dotyczące płynów uwzględniają stan zdrowia i ewentualne ograniczenia ich podaży.

Dokumenty do pobrania