Rezonans magnetyczny macicy i jajników uzupełnia diagnostykę ginekologiczną, gdy potrzebna jest dokładniejsza ocena wykrytych zmian lub ich zasięgu. Uzyskane obrazy pomagają zaplanować dalsze postępowanie, w tym leczenie zabiegowe. Badanie można wykonać w pracowni rezonansu magnetycznego OMEGA Diagnostyka Obrazowa w Jeleniej Górze.

Na czym polega rezonans magnetyczny macicy i jajników?

MR wykorzystuje pole magnetyczne i fale radiowe do obrazowania macicy, jajników oraz otaczających tkanek, bez promieniowania jonizującego. Zakres badania dostosowuje się do wskazania, na przykład diagnostyki endometriozy, oceny guza jajnika lub miejscowego zaawansowania rozpoznanej choroby nowotworowej. W części przypadków potrzebne jest dożylne podanie środka kontrastowego, które dostarcza dodatkowych informacji o budowie i unaczynieniu zmian.

Co pokazuje MR macicy i jajników?

Badanie pozwala ocenić wielkość i budowę macicy oraz jajników, a także cechy mięśniaków, torbieli i zmian litych. Pomaga rozpoznać adenomiozę, czyli obecność tkanki podobnej do błony śluzowej macicy w jej mięśniu, oraz określić zasięg endometriozy głębokiej. W diagnostyce onkologicznej umożliwia ocenę miejscowej rozległości choroby i jej stosunku do sąsiednich narządów. Obraz MR nie zawsze rozstrzyga o charakterze zmiany; w części przypadków konieczne jest badanie histopatologiczne.

Kiedy wykonuje się rezonans magnetyczny macicy i jajników?

MR może zostać zalecony po niejednoznacznym wyniku USG, przy podejrzeniu endometriozy lub adenomiozy, a także w celu dokładniejszej oceny mięśniaków, guzów jajników i wybranych wad budowy narządów rodnych. Wykorzystuje się go również do oceny miejscowego zaawansowania nowotworów ginekologicznych i planowania leczenia. Badanie uzupełnia konsultację ginekologiczną i USG, które zwykle stanowi pierwszy etap obrazowania.

  • Posiłki

    Przez 4 godziny przed badaniem należy powstrzymać się od jedzenia i picia. Przygotowanie do MR macicy i jajników uwzględnia również odpowiednie wypełnienie pęcherza moczowego, dlatego szczegółowych informacji dotyczących przyjmowania płynów udziela personel medyczny podczas rejestracji. W diagnostyce endometriozy mogą obowiązywać dodatkowe zasady przygotowania jelita. Środki przeczyszczające i wlewki stosuje się wyłącznie na zalecenie lekarza.

  • Leki

    Leki przyjmowane na stałe stosuje się według dotychczasowego schematu, chyba że lekarz zaleci inaczej. U osób z cukrzycą pory posiłków i sposób przyjmowania leków w dniu badania należy wcześniej uzgodnić z lekarzem. Nie należy samodzielnie odstawiać leczenia, w tym preparatów hormonalnych, ani przyjmować dodatkowych leków w celu przygotowania do MR.

  • Ubranie

    Na badanie najlepiej zgłosić się w wygodnej odzieży bez metalowych zapięć, ozdób, fiszbin i włókien metalicznych. W razie potrzeby personel poprosi o jej zmianę. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem należy zdjąć biżuterię, zegarek, okulary, aparat słuchowy i wyjmowane protezy zębowe. Zalecane jest przyjście bez makijażu zawierającego metaliczne drobiny.

  • Przedmioty

    Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem MR należy pozostawić telefon, klucze, karty płatnicze oraz inne przedmioty metalowe i elektroniczne w miejscu wskazanym przez personel. Korzystanie z urządzeń medycznych noszonych na ciele, takich jak pompa insulinowa czy system monitorowania glukozy, należy zgłosić personelowi medycznemu przed badaniem. Na podstawie informacji o urządzeniu personel ustali, czy może ono pozostać na czas obrazowania i jak bezpiecznie przygotować się do badania.

  • Uwaga!

    Podczas rejestracji należy poinformować o ciąży lub jej podejrzeniu, wkładce wewnątrzmacicznej, wszczepionych implantach oraz przebytych operacjach. Istotne są również informacje o chorobach nerek, wcześniejszych reakcjach na środki kontrastowe i klaustrofobii. Dokumentacja rozpoznanej endometriozy oraz dotychczasowego leczenia ginekologicznego pomaga lekarzowi dobrać właściwy zakres obrazowania.

  • Ankieta

    Na wizytę należy zgłosić się co najmniej 15 minut przed wyznaczoną godziną. Ten czas jest przeznaczony na dopełnienie formalności i wypełnienie ankiety bezpieczeństwa MR. Jej omówienie z personelem medycznym stanowi część przygotowania do badania.

  • Dokumenty

    Na badanie należy zabrać:
    • dokument tożsamości,
    • skierowanie, jeśli zostało wystawione,
    • opisy i obrazy USG oraz wcześniejszych badań MR, dokumentację operacji ginekologicznych i wyniki badań histopatologicznych, jeżeli były wykonywane,
    • dokumentację wszczepionych implantów i urządzeń, zawierającą nazwę, model oraz warunki dopuszczenia do MR, a po operacji także kartę informacyjną leczenia szpitalnego,
    • aktualny wynik kreatyniny, jeśli planowane jest podanie kontrastu, wraz z eGFR, jeżeli podano je w wyniku; wymaganą aktualność badania potwierdza pracownia.
    Informacja o celu badania i wcześniejszym leczeniu ułatwia dobór właściwego zakresu obrazowania. Jeśli wystawiono skierowanie, należy je zabrać, także w przypadku badania prywatnego. Termin w odniesieniu do cyklu miesiączkowego ustala się tylko wtedy, gdy wynika to ze wskazania i zaleceń pracowni.

  • Czas

    Badanie trwa zwykle kilkadziesiąt minut. Dokładny czas zależy od zakresu obrazowania i potrzeby podania kontrastu. O przewidywanej długości wizyty informuje personel podczas rejestracji.

  • Termin

    Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

  • Przeciwwskazanie bezwzględne dotyczy:

    • urządzeń i implantów oznaczonych jako MR Unsafe, czyli niedopuszczonych do badania w środowisku rezonansu magnetycznego,
    • ferromagnetycznych ciał obcych w obrębie oczodołu lub gałki ocznej,
    • innych metalowych elementów stwarzających zagrożenie w polu magnetycznym.
    Możliwość wykonania MR ocenia się na podstawie ankiety bezpieczeństwa oraz dokumentacji implantów i metalowych ciał obcych. Niepełne informacje mogą wymagać uzupełnienia przed zakwalifikowaniem do badania.

  • Przeciwwskazania nie obejmują:

    • implantów zębowych, wypełnień i mostów protetycznych, choć elementy te mogą miejscowo zakłócać obraz,
    • karmienia piersią; również po podaniu środka kontrastowego zawierającego gadolin nie ma potrzeby rutynowego przerywania karmienia.

  • Indywidualna kwalifikacja do badania:

    Rozrusznik serca lub inny implant nie oznacza automatycznie wykluczenia z badania MR. Możliwość jego wykonania zależy od rodzaju urządzenia, dokumentacji i warunków bezpiecznego obrazowania. Niektóre urządzenia wymagają specjalistycznego nadzoru oraz odpowiednio przygotowanego ośrodka. Kwalifikację przeprowadza personel pracowni na podstawie dostarczonych informacji.
    W ciąży rezonans bez kontrastu można wykonać przy uzasadnionych wskazaniach, po ocenie lekarza. Środek kontrastowy zawierający gadolin stosuje się wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach, po rozważeniu korzyści i ryzyka.
    Wkładka wewnątrzmaciczna nie oznacza automatycznie przeciwwskazania do MR. Należy ustalić jej rodzaj i zgodność z warunkami badania. Podobnej oceny wymagają klipsy i inne elementy pozostawione po operacjach. Choroby nerek oraz reakcje na kontrast wpływają na kwalifikację do jego podania. Silne dolegliwości bólowe lub klaustrofobię należy zgłosić wcześniej.

  • Rejestracja

    Na wizytę należy zgłosić się około 15 minut przed wyznaczoną godziną badania. Ten czas jest przeznaczony na dopełnienie formalności i wypełnienie kwestionariusza medycznego. Podczas rejestracji należy przedstawić skierowanie, jeśli jest wymagane, a w przypadku badania z kontrastem również aktualny wynik oznaczenia stężenia kreatyniny we krwi.

  • Przygotowanie do badania

    Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem personel sprawdza ankietę bezpieczeństwa i przygotowanie. Przedmioty metalowe i elektroniczne pozostają w wyznaczonym miejscu. Jeśli planowany jest kontrast, zakłada się wkłucie dożylne. Personel omawia sposób kontaktu i poszczególne etapy badania.

  • Wyniki badania

    Obrazy ocenia lekarz radiolog, który przygotowuje opis badania. Zapis obrazów na płycie CD pacjent otrzymuje bezpośrednio po badaniu, natomiast opis jest udostępniany w formie papierowej lub w Portalu Pacjenta. Termin jego dostępności podaje pracownia. Wynik może odebrać także osoba pisemnie upoważniona. Dalsze postępowanie ustala lekarz prowadzący po zapoznaniu się z opisem i pozostałą dokumentacją.

  • Badanie

    Pacjentka leży zwykle na plecach, a nad miednicą umieszcza się cewkę odbiorczą. Kolejne serie obrazów pokazują narządy rodne w różnych płaszczyznach. W zależności od wskazania wykonuje się także obrazowanie po dożylnym podaniu kontrastu. Ewentualne dodatkowe przygotowanie do protokołu endometriozy personel omawia przed badaniem, z zachowaniem intymności pacjentki.
    Pracy aparatu towarzyszą głośne, rytmiczne dźwięki, dlatego pacjent otrzymuje ochronniki słuchu. Przez cały czas pozostaje pod obserwacją personelu i może kontaktować się z nim przez interkom. Jeśli wymaga tego cel badania, część obrazów wykonuje się po dożylnym podaniu środka kontrastowego.
    Po badaniu bez leków uspokajających lub znieczulenia można zazwyczaj wrócić do codziennych zajęć. Jeśli podano kontrast, personel informuje o czasie obserwacji i dalszych zaleceniach. Po zastosowaniu leków uspokajających lub znieczulenia obowiązują odrębne zasady dotyczące powrotu do domu i prowadzenia pojazdów.

Przygotowanie do badania
  • Posiłki

    Przez 4 godziny przed badaniem należy powstrzymać się od jedzenia i picia. Przygotowanie do MR macicy i jajników uwzględnia również odpowiednie wypełnienie pęcherza moczowego, dlatego szczegółowych informacji dotyczących przyjmowania płynów udziela personel medyczny podczas rejestracji. W diagnostyce endometriozy mogą obowiązywać dodatkowe zasady przygotowania jelita. Środki przeczyszczające i wlewki stosuje się wyłącznie na zalecenie lekarza.

  • Leki

    Leki przyjmowane na stałe stosuje się według dotychczasowego schematu, chyba że lekarz zaleci inaczej. U osób z cukrzycą pory posiłków i sposób przyjmowania leków w dniu badania należy wcześniej uzgodnić z lekarzem. Nie należy samodzielnie odstawiać leczenia, w tym preparatów hormonalnych, ani przyjmować dodatkowych leków w celu przygotowania do MR.

  • Ubranie

    Na badanie najlepiej zgłosić się w wygodnej odzieży bez metalowych zapięć, ozdób, fiszbin i włókien metalicznych. W razie potrzeby personel poprosi o jej zmianę. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem należy zdjąć biżuterię, zegarek, okulary, aparat słuchowy i wyjmowane protezy zębowe. Zalecane jest przyjście bez makijażu zawierającego metaliczne drobiny.

  • Przedmioty

    Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem MR należy pozostawić telefon, klucze, karty płatnicze oraz inne przedmioty metalowe i elektroniczne w miejscu wskazanym przez personel. Korzystanie z urządzeń medycznych noszonych na ciele, takich jak pompa insulinowa czy system monitorowania glukozy, należy zgłosić personelowi medycznemu przed badaniem. Na podstawie informacji o urządzeniu personel ustali, czy może ono pozostać na czas obrazowania i jak bezpiecznie przygotować się do badania.

  • Uwaga!

    Podczas rejestracji należy poinformować o ciąży lub jej podejrzeniu, wkładce wewnątrzmacicznej, wszczepionych implantach oraz przebytych operacjach. Istotne są również informacje o chorobach nerek, wcześniejszych reakcjach na środki kontrastowe i klaustrofobii. Dokumentacja rozpoznanej endometriozy oraz dotychczasowego leczenia ginekologicznego pomaga lekarzowi dobrać właściwy zakres obrazowania.

  • Ankieta

    Na wizytę należy zgłosić się co najmniej 15 minut przed wyznaczoną godziną. Ten czas jest przeznaczony na dopełnienie formalności i wypełnienie ankiety bezpieczeństwa MR. Jej omówienie z personelem medycznym stanowi część przygotowania do badania.

  • Dokumenty

    Na badanie należy zabrać:
    • dokument tożsamości,
    • skierowanie, jeśli zostało wystawione,
    • opisy i obrazy USG oraz wcześniejszych badań MR, dokumentację operacji ginekologicznych i wyniki badań histopatologicznych, jeżeli były wykonywane,
    • dokumentację wszczepionych implantów i urządzeń, zawierającą nazwę, model oraz warunki dopuszczenia do MR, a po operacji także kartę informacyjną leczenia szpitalnego,
    • aktualny wynik kreatyniny, jeśli planowane jest podanie kontrastu, wraz z eGFR, jeżeli podano je w wyniku; wymaganą aktualność badania potwierdza pracownia.
    Informacja o celu badania i wcześniejszym leczeniu ułatwia dobór właściwego zakresu obrazowania. Jeśli wystawiono skierowanie, należy je zabrać, także w przypadku badania prywatnego. Termin w odniesieniu do cyklu miesiączkowego ustala się tylko wtedy, gdy wynika to ze wskazania i zaleceń pracowni.

  • Czas

    Badanie trwa zwykle kilkadziesiąt minut. Dokładny czas zależy od zakresu obrazowania i potrzeby podania kontrastu. O przewidywanej długości wizyty informuje personel podczas rejestracji.

  • Termin

    Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

Przeciwwskazania
  • Przeciwwskazanie bezwzględne dotyczy:

    • urządzeń i implantów oznaczonych jako MR Unsafe, czyli niedopuszczonych do badania w środowisku rezonansu magnetycznego,
    • ferromagnetycznych ciał obcych w obrębie oczodołu lub gałki ocznej,
    • innych metalowych elementów stwarzających zagrożenie w polu magnetycznym.
    Możliwość wykonania MR ocenia się na podstawie ankiety bezpieczeństwa oraz dokumentacji implantów i metalowych ciał obcych. Niepełne informacje mogą wymagać uzupełnienia przed zakwalifikowaniem do badania.

  • Przeciwwskazania nie obejmują:

    • implantów zębowych, wypełnień i mostów protetycznych, choć elementy te mogą miejscowo zakłócać obraz,
    • karmienia piersią; również po podaniu środka kontrastowego zawierającego gadolin nie ma potrzeby rutynowego przerywania karmienia.

  • Indywidualna kwalifikacja do badania:

    Rozrusznik serca lub inny implant nie oznacza automatycznie wykluczenia z badania MR. Możliwość jego wykonania zależy od rodzaju urządzenia, dokumentacji i warunków bezpiecznego obrazowania. Niektóre urządzenia wymagają specjalistycznego nadzoru oraz odpowiednio przygotowanego ośrodka. Kwalifikację przeprowadza personel pracowni na podstawie dostarczonych informacji.
    W ciąży rezonans bez kontrastu można wykonać przy uzasadnionych wskazaniach, po ocenie lekarza. Środek kontrastowy zawierający gadolin stosuje się wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach, po rozważeniu korzyści i ryzyka.
    Wkładka wewnątrzmaciczna nie oznacza automatycznie przeciwwskazania do MR. Należy ustalić jej rodzaj i zgodność z warunkami badania. Podobnej oceny wymagają klipsy i inne elementy pozostawione po operacjach. Choroby nerek oraz reakcje na kontrast wpływają na kwalifikację do jego podania. Silne dolegliwości bólowe lub klaustrofobię należy zgłosić wcześniej.

Przebieg badania
  • Rejestracja

    Na wizytę należy zgłosić się około 15 minut przed wyznaczoną godziną badania. Ten czas jest przeznaczony na dopełnienie formalności i wypełnienie kwestionariusza medycznego. Podczas rejestracji należy przedstawić skierowanie, jeśli jest wymagane, a w przypadku badania z kontrastem również aktualny wynik oznaczenia stężenia kreatyniny we krwi.

  • Przygotowanie do badania

    Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem personel sprawdza ankietę bezpieczeństwa i przygotowanie. Przedmioty metalowe i elektroniczne pozostają w wyznaczonym miejscu. Jeśli planowany jest kontrast, zakłada się wkłucie dożylne. Personel omawia sposób kontaktu i poszczególne etapy badania.

  • Wyniki badania

    Obrazy ocenia lekarz radiolog, który przygotowuje opis badania. Zapis obrazów na płycie CD pacjent otrzymuje bezpośrednio po badaniu, natomiast opis jest udostępniany w formie papierowej lub w Portalu Pacjenta. Termin jego dostępności podaje pracownia. Wynik może odebrać także osoba pisemnie upoważniona. Dalsze postępowanie ustala lekarz prowadzący po zapoznaniu się z opisem i pozostałą dokumentacją.

  • Badanie

    Pacjentka leży zwykle na plecach, a nad miednicą umieszcza się cewkę odbiorczą. Kolejne serie obrazów pokazują narządy rodne w różnych płaszczyznach. W zależności od wskazania wykonuje się także obrazowanie po dożylnym podaniu kontrastu. Ewentualne dodatkowe przygotowanie do protokołu endometriozy personel omawia przed badaniem, z zachowaniem intymności pacjentki.
    Pracy aparatu towarzyszą głośne, rytmiczne dźwięki, dlatego pacjent otrzymuje ochronniki słuchu. Przez cały czas pozostaje pod obserwacją personelu i może kontaktować się z nim przez interkom. Jeśli wymaga tego cel badania, część obrazów wykonuje się po dożylnym podaniu środka kontrastowego.
    Po badaniu bez leków uspokajających lub znieczulenia można zazwyczaj wrócić do codziennych zajęć. Jeśli podano kontrast, personel informuje o czasie obserwacji i dalszych zaleceniach. Po zastosowaniu leków uspokajających lub znieczulenia obowiązują odrębne zasady dotyczące powrotu do domu i prowadzenia pojazdów.

Dokumenty do pobrania