Rezonans magnetyczny nerek i nadnerczy uzupełnia diagnostykę, gdy wcześniejsze badania nie pozwalają jednoznacznie określić charakteru wykrytych zmian. Dostarcza informacji pomocnych w ustaleniu, czy potrzebna jest obserwacja, dalsza diagnostyka lub leczenie. Badanie można wykonać w pracowni rezonansu magnetycznego OMEGA Diagnostyka Obrazowa w Jeleniej Górze.

Na czym polega rezonans magnetyczny nerek i nadnerczy?

Badanie wykorzystuje pole magnetyczne i fale radiowe do tworzenia szczegółowych obrazów nerek, nadnerczy oraz otaczających je tkanek, bez użycia promieniowania jonizującego. Sposób obrazowania dostosowuje się do celu diagnostycznego. W zależności od wskazań podawany jest dożylny środek kontrastowy, który ułatwia ocenę części guzów i torbieli. Podczas wybranych etapów badania konieczne jest krótkie wstrzymanie oddechu zgodnie z poleceniami personelu.

Co pokazuje MR nerek i nadnerczy?

MR pozwala ocenić położenie, wielkość i strukturę nerek oraz nadnerczy. Pomaga określić budowę torbieli, cechy guzów i ich relację do sąsiednich tkanek. W przypadku nadnerczy umożliwia rozpoznanie cech charakterystycznych dla części gruczolaków, czyli łagodnych guzów tych gruczołów. Ocena wydzielania hormonów wymaga jednak badań laboratoryjnych. Szczegółowe obrazowanie dróg moczowych może wymagać urografii MR, wykonywanej według odrębnego protokołu.

Kiedy wykonuje się rezonans magnetyczny nerek i nadnerczy?

Badanie może być zalecane przy niejednoznacznych zmianach wykrytych w USG lub tomografii komputerowej, podejrzeniu guza nerki albo nadnercza oraz torbielach nerek wymagających dokładniejszej oceny. Wykorzystuje się je również do kontroli wybranych zmian i efektów leczenia. W diagnostyce kamicy moczowej podstawowe znaczenie mają zwykle USG i TK; rezonans stosuje się w innych, odpowiednio dobranych wskazaniach. Decyzja o zakresie badania i podaniu kontrastu uwzględnia czynność nerek oraz dotychczasowe wyniki.

  • Posiłki

    Zgodnie z zaleceniami pracowni przez 4 dni przed MR nerek i nadnerczy obowiązuje dieta lekkostrawna, a przez 4 godziny przed badaniem przerwa w jedzeniu i piciu. U osób z cukrzycą przygotowanie wymaga wcześniejszego ustalenia planu posiłków i przyjmowania leków. Środki przeczyszczające stosuje się wyłącznie wtedy, gdy zostały indywidualnie zalecone.

  • Leki

    Leki przyjmowane na stałe stosuje się według dotychczasowego schematu, o ile lekarz nie zaleci inaczej. W przypadku cukrzycy sposób przyjmowania leków w dniu badania ustala się wcześniej, z uwzględnieniem przerwy w jedzeniu. Zmian w leczeniu nie należy wprowadzać samodzielnie.

  • Ubranie

    Do badania odpowiednia jest wygodna odzież bez metalowych zapięć, ozdób, fiszbin i włókien metalicznych. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem należy zdjąć biżuterię, zegarek, okulary, aparat słuchowy oraz wyjmowane protezy zębowe. Zalecane jest przyjście bez makijażu i kosmetyków zawierających metaliczne drobiny. W razie potrzeby personel przekazuje informacje o zmianie odzieży.

  • Przedmioty

    Telefon, klucze, karty płatnicze oraz pozostałe przedmioty metalowe i elektroniczne pozostają poza pomieszczeniem z aparatem, w wyznaczonym miejscu. Silne pole magnetyczne może przyciągać niektóre przedmioty i zakłócać działanie urządzeń, dlatego ich pozostawienie jest częścią przygotowania do bezpiecznego badania.

  • Uwaga!

    Podczas rejestracji należy zgłosić wszczepione implanty i urządzenia, metalowe ciała obce, przebyte operacje oraz ciążę lub jej podejrzenie. Informacja o chorobach nerek, dializoterapii, wcześniejszych reakcjach na środki kontrastowe, cukrzycy i klaustrofobii pozwala zaplanować kwalifikację oraz przygotowanie do badania.

  • Ankieta

    Na wizytę należy zgłosić się co najmniej 15 minut przed wyznaczoną godziną. Ten czas pozwala dopełnić formalności i wypełnić ankietę bezpieczeństwa MR. Jej omówienie z personelem jest częścią kwalifikacji do badania.

  • Dokumenty

    Na badanie należy zabrać:
    • dokument tożsamości,
    • skierowanie, jeśli zostało wystawione,
    • dokumentację dotychczasowego leczenia oraz opisy i obrazy wcześniejszych badań RTG, USG, TK lub MR,
    • dokumentację wszczepionych implantów i urządzeń, zawierającą nazwę, model oraz warunki dopuszczenia do MR, a po operacji także kartę informacyjną leczenia szpitalnego,
    • wynik oznaczenia stężenia kreatyniny, jeśli planowane jest podanie kontrastu: zgodnie z informacją pracowni nie starszy niż 14 dni, a przy rozpoznanej chorobie nerek nie starszy niż 7 dni,
    Zgodnie z informacją pracowni badanie MR można wykonać bez skierowania. Jeśli zostało wystawione, należy je zabrać, ponieważ ułatwia dobór zakresu obrazowania. Zasady kwalifikacji dzieci i kobiet w ciąży są ustalane podczas rejestracji.

  • Czas

    Badanie trwa około 15-60 minut, zależnie od zakresu obrazowania i podania kontrastu. W tym czasie pacjent pozostaje w pozycji leżącej. Podczas części badania jest proszony o krótkie wstrzymanie oddechu.

  • Termin

    Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

  • Przeciwwskazanie bezwzględne dotyczy:

    • urządzeń i implantów oznaczonych jako MR Unsafe, czyli niedopuszczonych do badania w środowisku rezonansu magnetycznego,
    • ferromagnetycznych ciał obcych w obrębie oczodołu lub gałki ocznej,
    • innych metalowych elementów stwarzających zagrożenie w polu magnetycznym.
    Możliwość wykonania MR ocenia się na podstawie ankiety bezpieczeństwa oraz dokumentacji implantów i metalowych ciał obcych. Niepełne informacje mogą wymagać uzupełnienia przed zakwalifikowaniem do badania.

  • Przeciwwskazania nie obejmują:

    • implantów zębowych, wypełnień i mostów protetycznych, choć elementy te mogą miejscowo zakłócać obraz,
    • karmienia piersią; również po podaniu środka kontrastowego zawierającego gadolin nie ma potrzeby rutynowego przerywania karmienia.

  • Indywidualna kwalifikacja do badania:

    Rozrusznik serca lub inny implant nie oznacza automatycznie wykluczenia z badania MR. Możliwość jego wykonania zależy od rodzaju urządzenia, dokumentacji i warunków bezpiecznego obrazowania. Niektóre urządzenia wymagają specjalistycznego nadzoru oraz odpowiednio przygotowanego ośrodka. Kwalifikację przeprowadza personel pracowni na podstawie dostarczonych informacji.
    W ciąży rezonans bez kontrastu można wykonać przy uzasadnionych wskazaniach, po ocenie lekarza. Środek kontrastowy zawierający gadolin stosuje się wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach, po rozważeniu korzyści i ryzyka.
    Choroby nerek, dializoterapia i wcześniejsze reakcje na środki kontrastowe wymagają indywidualnej oceny przed podaniem kontrastu. Nie wykluczają automatycznie badania bez kontrastu. Klaustrofobię oraz trudności w pozostawaniu nieruchomo lub wstrzymaniu oddechu warto zgłosić wcześniej, aby personel mógł odpowiednio zaplanować przebieg badania.

  • Rejestracja

    Na wizytę należy zgłosić się około 15 minut przed wyznaczoną godziną badania. Ten czas jest przeznaczony na dopełnienie formalności i wypełnienie kwestionariusza medycznego. Podczas rejestracji należy przedstawić skierowanie, jeśli jest wymagane, a w przypadku badania z kontrastem również aktualny wynik oznaczenia stężenia kreatyniny we krwi.

  • Przygotowanie do badania

    Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem pacjent pozostawia przedmioty metalowe i elektroniczne w wyznaczonym miejscu oraz, jeśli jest to konieczne, zmienia odzież. Przy planowanym podaniu kontrastu pielęgniarka zakłada wkłucie dożylne. Personel wyjaśnia przebieg badania, sposób kontaktu i polecenia dotyczące oddychania.

  • Wyniki badania

    Obrazy ocenia lekarz radiolog, który przygotowuje opis badania. Zapis obrazów na płycie CD pacjent otrzymuje bezpośrednio po badaniu, natomiast opis jest udostępniany w formie papierowej lub w Portalu Pacjenta. Termin jego dostępności podaje pracownia. Wynik może odebrać także osoba pisemnie upoważniona. Dalsze postępowanie ustala lekarz prowadzący po zapoznaniu się z opisem i pozostałą dokumentacją.

  • Badanie

    Badanie przeprowadza elektroradiolog. Pacjent leży na ruchomym stole aparatu, zwykle na plecach. Nad okolicą brzucha umieszczana jest cewka odbierająca sygnał potrzebny do utworzenia obrazów. Po wsunięciu stołu do tunelu aparatu rozpoczyna się obrazowanie. Pozostawanie nieruchomo i krótkie wstrzymywanie oddechu na polecenie personelu pomagają uzyskać czytelne obrazy.
    Pracy aparatu towarzyszą głośne, rytmiczne dźwięki, dlatego pacjent otrzymuje ochronniki słuchu. Przez cały czas pozostaje pod obserwacją personelu i może kontaktować się z nim przez interkom. Jeśli wymaga tego cel badania, część obrazów wykonuje się po dożylnym podaniu środka kontrastowego.
    Po badaniu bez leków uspokajających lub znieczulenia można zazwyczaj wrócić do codziennych zajęć. Jeśli podano kontrast, personel informuje o czasie obserwacji i dalszych zaleceniach. Po zastosowaniu leków uspokajających lub znieczulenia obowiązują odrębne zasady dotyczące powrotu do domu i prowadzenia pojazdów.

Przygotowanie do badania
  • Posiłki

    Zgodnie z zaleceniami pracowni przez 4 dni przed MR nerek i nadnerczy obowiązuje dieta lekkostrawna, a przez 4 godziny przed badaniem przerwa w jedzeniu i piciu. U osób z cukrzycą przygotowanie wymaga wcześniejszego ustalenia planu posiłków i przyjmowania leków. Środki przeczyszczające stosuje się wyłącznie wtedy, gdy zostały indywidualnie zalecone.

  • Leki

    Leki przyjmowane na stałe stosuje się według dotychczasowego schematu, o ile lekarz nie zaleci inaczej. W przypadku cukrzycy sposób przyjmowania leków w dniu badania ustala się wcześniej, z uwzględnieniem przerwy w jedzeniu. Zmian w leczeniu nie należy wprowadzać samodzielnie.

  • Ubranie

    Do badania odpowiednia jest wygodna odzież bez metalowych zapięć, ozdób, fiszbin i włókien metalicznych. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem należy zdjąć biżuterię, zegarek, okulary, aparat słuchowy oraz wyjmowane protezy zębowe. Zalecane jest przyjście bez makijażu i kosmetyków zawierających metaliczne drobiny. W razie potrzeby personel przekazuje informacje o zmianie odzieży.

  • Przedmioty

    Telefon, klucze, karty płatnicze oraz pozostałe przedmioty metalowe i elektroniczne pozostają poza pomieszczeniem z aparatem, w wyznaczonym miejscu. Silne pole magnetyczne może przyciągać niektóre przedmioty i zakłócać działanie urządzeń, dlatego ich pozostawienie jest częścią przygotowania do bezpiecznego badania.

  • Uwaga!

    Podczas rejestracji należy zgłosić wszczepione implanty i urządzenia, metalowe ciała obce, przebyte operacje oraz ciążę lub jej podejrzenie. Informacja o chorobach nerek, dializoterapii, wcześniejszych reakcjach na środki kontrastowe, cukrzycy i klaustrofobii pozwala zaplanować kwalifikację oraz przygotowanie do badania.

  • Ankieta

    Na wizytę należy zgłosić się co najmniej 15 minut przed wyznaczoną godziną. Ten czas pozwala dopełnić formalności i wypełnić ankietę bezpieczeństwa MR. Jej omówienie z personelem jest częścią kwalifikacji do badania.

  • Dokumenty

    Na badanie należy zabrać:
    • dokument tożsamości,
    • skierowanie, jeśli zostało wystawione,
    • dokumentację dotychczasowego leczenia oraz opisy i obrazy wcześniejszych badań RTG, USG, TK lub MR,
    • dokumentację wszczepionych implantów i urządzeń, zawierającą nazwę, model oraz warunki dopuszczenia do MR, a po operacji także kartę informacyjną leczenia szpitalnego,
    • wynik oznaczenia stężenia kreatyniny, jeśli planowane jest podanie kontrastu: zgodnie z informacją pracowni nie starszy niż 14 dni, a przy rozpoznanej chorobie nerek nie starszy niż 7 dni,
    Zgodnie z informacją pracowni badanie MR można wykonać bez skierowania. Jeśli zostało wystawione, należy je zabrać, ponieważ ułatwia dobór zakresu obrazowania. Zasady kwalifikacji dzieci i kobiet w ciąży są ustalane podczas rejestracji.

  • Czas

    Badanie trwa około 15-60 minut, zależnie od zakresu obrazowania i podania kontrastu. W tym czasie pacjent pozostaje w pozycji leżącej. Podczas części badania jest proszony o krótkie wstrzymanie oddechu.

  • Termin

    Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

Przeciwwskazania
  • Przeciwwskazanie bezwzględne dotyczy:

    • urządzeń i implantów oznaczonych jako MR Unsafe, czyli niedopuszczonych do badania w środowisku rezonansu magnetycznego,
    • ferromagnetycznych ciał obcych w obrębie oczodołu lub gałki ocznej,
    • innych metalowych elementów stwarzających zagrożenie w polu magnetycznym.
    Możliwość wykonania MR ocenia się na podstawie ankiety bezpieczeństwa oraz dokumentacji implantów i metalowych ciał obcych. Niepełne informacje mogą wymagać uzupełnienia przed zakwalifikowaniem do badania.

  • Przeciwwskazania nie obejmują:

    • implantów zębowych, wypełnień i mostów protetycznych, choć elementy te mogą miejscowo zakłócać obraz,
    • karmienia piersią; również po podaniu środka kontrastowego zawierającego gadolin nie ma potrzeby rutynowego przerywania karmienia.

  • Indywidualna kwalifikacja do badania:

    Rozrusznik serca lub inny implant nie oznacza automatycznie wykluczenia z badania MR. Możliwość jego wykonania zależy od rodzaju urządzenia, dokumentacji i warunków bezpiecznego obrazowania. Niektóre urządzenia wymagają specjalistycznego nadzoru oraz odpowiednio przygotowanego ośrodka. Kwalifikację przeprowadza personel pracowni na podstawie dostarczonych informacji.
    W ciąży rezonans bez kontrastu można wykonać przy uzasadnionych wskazaniach, po ocenie lekarza. Środek kontrastowy zawierający gadolin stosuje się wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach, po rozważeniu korzyści i ryzyka.
    Choroby nerek, dializoterapia i wcześniejsze reakcje na środki kontrastowe wymagają indywidualnej oceny przed podaniem kontrastu. Nie wykluczają automatycznie badania bez kontrastu. Klaustrofobię oraz trudności w pozostawaniu nieruchomo lub wstrzymaniu oddechu warto zgłosić wcześniej, aby personel mógł odpowiednio zaplanować przebieg badania.

Przebieg badania
  • Rejestracja

    Na wizytę należy zgłosić się około 15 minut przed wyznaczoną godziną badania. Ten czas jest przeznaczony na dopełnienie formalności i wypełnienie kwestionariusza medycznego. Podczas rejestracji należy przedstawić skierowanie, jeśli jest wymagane, a w przypadku badania z kontrastem również aktualny wynik oznaczenia stężenia kreatyniny we krwi.

  • Przygotowanie do badania

    Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem pacjent pozostawia przedmioty metalowe i elektroniczne w wyznaczonym miejscu oraz, jeśli jest to konieczne, zmienia odzież. Przy planowanym podaniu kontrastu pielęgniarka zakłada wkłucie dożylne. Personel wyjaśnia przebieg badania, sposób kontaktu i polecenia dotyczące oddychania.

  • Wyniki badania

    Obrazy ocenia lekarz radiolog, który przygotowuje opis badania. Zapis obrazów na płycie CD pacjent otrzymuje bezpośrednio po badaniu, natomiast opis jest udostępniany w formie papierowej lub w Portalu Pacjenta. Termin jego dostępności podaje pracownia. Wynik może odebrać także osoba pisemnie upoważniona. Dalsze postępowanie ustala lekarz prowadzący po zapoznaniu się z opisem i pozostałą dokumentacją.

  • Badanie

    Badanie przeprowadza elektroradiolog. Pacjent leży na ruchomym stole aparatu, zwykle na plecach. Nad okolicą brzucha umieszczana jest cewka odbierająca sygnał potrzebny do utworzenia obrazów. Po wsunięciu stołu do tunelu aparatu rozpoczyna się obrazowanie. Pozostawanie nieruchomo i krótkie wstrzymywanie oddechu na polecenie personelu pomagają uzyskać czytelne obrazy.
    Pracy aparatu towarzyszą głośne, rytmiczne dźwięki, dlatego pacjent otrzymuje ochronniki słuchu. Przez cały czas pozostaje pod obserwacją personelu i może kontaktować się z nim przez interkom. Jeśli wymaga tego cel badania, część obrazów wykonuje się po dożylnym podaniu środka kontrastowego.
    Po badaniu bez leków uspokajających lub znieczulenia można zazwyczaj wrócić do codziennych zajęć. Jeśli podano kontrast, personel informuje o czasie obserwacji i dalszych zaleceniach. Po zastosowaniu leków uspokajających lub znieczulenia obowiązują odrębne zasady dotyczące powrotu do domu i prowadzenia pojazdów.

Dokumenty do pobrania