Rezonans magnetyczny szczęki i żuchwy uzupełnia diagnostykę zmian w obrębie twarzoczaszki, gdy potrzebna jest dokładniejsza ocena niż ta uzyskana w badaniach stomatologicznych. Pomaga określić charakter i rozległość nieprawidłowości oraz dostarcza informacji potrzebnych do zaplanowania dalszego leczenia.

 

Na czym polega rezonans magnetyczny szczęki i żuchwy?

Badanie wykorzystuje pole magnetyczne i fale radiowe do uzyskania szczegółowych obrazów, bez użycia promieniowania jonizującego. W zależności od wskazań rezonans może być wykonany bez kontrastu lub po dożylnym podaniu środka kontrastowego, który pomaga dokładniej ocenić wybrane zmiany.

Co pokazuje rezonans magnetyczny szczęki i żuchwy?

MR pozwala ocenić szpik kostny oraz tkanki miękkie otaczające szczękę i żuchwę. Może uwidocznić zmiany zapalne, nowotworowe i torbielowate, a także ich położenie względem sąsiednich struktur. Nie jest podstawowym badaniem do oceny zębów ani planowania implantów zębowych, do których częściej wykorzystuje się zdjęcia stomatologiczne lub tomografię CBCT.

Kiedy wykonuje się rezonans magnetyczny szczęki i żuchwy?

Badanie wykonuje się między innymi przy podejrzeniu zapalenia kości i szpiku, martwicy kości lub zmian nowotworowych. Może być również potrzebne, gdy wcześniejsze badania nie wyjaśniają charakteru nieprawidłowości albo istnieje podejrzenie szerzenia się zmian na otaczające tkanki. Rezonans bywa wykorzystywany także do oceny efektów leczenia. [omegadiag.pl](https://omegadiag.pl/rezonans-magnetyczny/mr-szczeki-i-zuchwy/?utm_source=chatgpt.com)

  • Posiłki

    Przez 4 godziny przed badaniem nie należy jeść ani pić. Jeśli ze względów zdrowotnych trzeba regularnie przyjmować posiłki lub płyny, warto wcześniej skontaktować się z rejestracją i ustalić indywidualny sposób przygotowania.

  • Leki

    Leki przyjmowane na stałe można zażyć tak jak zwykle, chyba że lekarz lub personel pracowni zaleci inaczej. Osoby chorujące na cukrzycę lub wymagające regularnych posiłków powinny uzgodnić sposób przygotowania podczas rejestracji.

  • Ubranie

    Najlepiej wybrać wygodne ubranie bez metalowych elementów, takich jak zamki, napy, haftki, guziki czy ozdoby. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem trzeba zdjąć okulary, biżuterię, zegarek, aparat słuchowy, spinki oraz ruchome protezy zębowe.

    Na badanie należy przyjść bez makijażu i kosmetyków zawierających metaliczne drobiny. Trzeba również zdjąć ruchome protezy, wyjmowane aparaty ortodontyczne oraz metalowe spinki, wsuwki i ozdoby do włosów.

  • Przedmioty

    Do pomieszczenia z aparatem MR nie można wnosić telefonu, kluczy, monet, kart płatniczych, zegarka, biżuterii ani innych metalowych lub elektronicznych przedmiotów. Przed badaniem będzie można pozostawić je w wyznaczonym miejscu.

  • Uwaga!

    Już podczas zapisywania się na badanie należy poinformować personel o wszczepionych urządzeniach i implantach, metalowych elementach w organizmie, przebytych operacjach oraz możliwości pozostawania metalowych opiłków w okolicy oczu. Warto zgłosić także stały aparat ortodontyczny, implanty zębowe i rozległe uzupełnienia protetyczne. Zwykle nie wykluczają one badania, ale mogą pogorszyć jakość obrazu w badanej okolicy.

    Należy również poinformować o ciąży lub jej podejrzeniu, chorobach nerek, wcześniejszych reakcjach na środki kontrastowe oraz nasilonej klaustrofobii. Dzięki temu personel może odpowiednio i bezpiecznie zaplanować badanie.

  • Ankieta

    Na badanie należy przyjść co najmniej 15 minut przed wyznaczonym terminem celem dopełnienia formalności i wypełnienia ankiety medycznej.

  • Dokumenty
    Należy ze sobą zabrać:

    • dokument tożsamości.
    • skierowanie na badanie (o ile jest wystawione).
    • wszystkie wypisy szpitalne dokumentację stomatologiczną, laryngologiczną, onkologiczną lub z poradni chirurgii szczękowo-twarzowej, wyniki histopatologiczne oraz wcześniejsze zdjęcia stomatologiczne, pantomogram, CBCT, TK lub MR, zarówno opisy, jak i obrazy;
    • dokumentację wszczepionych urządzeń i implantów z nazwą, modelem oraz informacją producenta o bezpieczeństwie w środowisku MR;
    • aktualny wynik kreatyniny, jeśli badanie ma być wykonane z kontrastem, zgodnie z terminem ważności podanym przez rejestrację.

     

    Na badanie MR nie jest wymagane skierowanie, z wyjątkiem badań wykonywanych u małych dzieci oraz kobiet w ciąży. Jeśli trzeba doprecyzować zakres badania lub ustalić, czy konieczne będzie podanie kontrastu, można skorzystać z konsultacji lekarskiej i uzyskać skierowanie na miejscu.

  • Czas

    Czas badania zależy od jego zakresu i zastosowanego protokołu. Zwykle trwa od 15 do 60 minut. Podczas wykonywania obrazów trzeba pozostać nieruchomo, aby uzyskane obrazy były czytelne.

  • Termin

    Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

  • Kiedy nie można wykonać rezonansu magnetycznego?

    • gdy w organizmie znajduje się urządzenie lub implant oznaczone przez producenta jako niebezpieczne w środowisku rezonansu magnetycznego, czyli MR Unsafe;

    • gdy potwierdzono obecność ferromagnetycznego ciała obcego w obrębie oczodołu lub gałki ocznej;

    • gdy w organizmie znajdują się inne metalowe elementy, których położenie lub właściwości mogłyby stwarzać zagrożenie w silnym polu magnetycznym.

    Jeżeli nie ma informacji o rodzaju wszczepionego urządzenia lub implantu, badanie może zostać odroczone do czasu uzyskania dokumentacji i potwierdzenia warunków jego bezpiecznego wykonania.

  • Co nie jest przeciwwskazaniem do wykonania badania?

    • implanty zębowe, wypełnienia i mosty protetyczne, chociaż mogą wpływać na jakość obrazu;

    • karmienie piersią; również po podaniu środka kontrastowego zawierającego gadolin rutynowe przerywanie karmienia nie jest uznawane za konieczne.

    Rozrusznik serca, stent, klips naczyniowy lub implant ortopedyczny nie wykluczają automatycznie wykonania rezonansu magnetycznego. Możliwość przeprowadzenia badania zależy od konkretnego modelu urządzenia, jego oznaczenia oraz warunków bezpieczeństwa określonych przez producenta.

  • O czym należy poinformować personel przed badaniem?

    Przed badaniem należy zgłosić wszystkie wszczepione urządzenia, implanty, metalowe elementy oraz wcześniejsze urazy związane z metalem. Do pomieszczenia z aparatem MR można wprowadzać wyłącznie przedmioty uznane za bezpieczne w środowisku rezonansu lub dopuszczone warunkowo, zgodnie z wymaganiami producenta.

    Ostateczną decyzję o wykonaniu badania podejmuje personel pracowni na podstawie ankiety bezpieczeństwa, wywiadu oraz dostępnej dokumentacji. Jeżeli istnieje podejrzenie, że w okolicy oka może znajdować się metalowy opiłek, przed rezonansem może być konieczne dodatkowe badanie obrazowe, które pozwoli wykluczyć obecność ciała obcego.

    Czy rezonans można wykonać w ciąży i podczas karmienia piersią?

    Ciąża nie wyklucza automatycznie badania MR bez kontrastu. Rezonans wykonuje się jednak tylko wtedy, gdy jest medycznie uzasadniony, a badania nie można bezpiecznie odłożyć lub zastąpić inną metodą. W pracowni wymagane jest skierowanie na badanie MR wykonywane w czasie ciąży.

    Środek kontrastowy zawierający gadolin stosuje się w ciąży wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach, po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka. Karmienie piersią nie stanowi przeciwwskazania do rezonansu ani do podania gadolinu. Zgodnie z aktualnymi zaleceniami nie ma potrzeby rutynowego przerywania karmienia.

  • Rejestracja

    Prosimy o zgłoszenie się około 15 minut przed wyznaczoną godziną. Podczas rejestracji pacjent wypełnia ankietę bezpieczeństwa MR i przedstawia potrzebne dokumenty oraz wcześniejsze wyniki badań. Jeśli zaplanowano podanie kontrastu, należy także okazać aktualny wynik kreatyniny zgodnie z informacją otrzymaną podczas rejestracji.

  • Przygotowanie do badania

    Przed wejściem do pracowni należy pozostawić metalowe i elektroniczne przedmioty w wyznaczonym miejscu. Trzeba również zdjąć wyjmowane elementy stomatologiczne i części garderoby zawierające metal. Twarz powinna być bez makijażu oraz kosmetyków z metalicznymi drobinami. Jeśli badanie ma być wykonane z kontrastem, po ocenie bezpieczeństwa personel założy wkłucie dożylne.

  • Wyniki badania

    Wynik badania można odebrać osobiście lub pobrać z Portalu Pacjenta. Może go również odebrać upoważniona pisemnie osoba. Informację o terminie i sposobie udostępnienia opisu oraz obrazów pacjent otrzymuje podczas rejestracji.

  • Badanie

    Badanie wykonuje elektroradiolog. Pacjent leży na plecach na stole aparatu, a jego głowa jest ułożona w specjalnej cewce, która umożliwia uzyskanie dokładnych obrazów. Następnie stół przesuwa się do tunelu rezonansu. W trakcie badania trzeba pozostać nieruchomo i ograniczyć ruchy głowy oraz żuchwy, ponieważ każdy ruch może pogorszyć jakość obrazów.

    Podczas pracy aparat wydaje głośne, rytmiczne dźwięki. Pacjent otrzymuje ochronniki słuchu, a personel przez cały czas obserwuje badanie ze sterowni i pozostaje w kontakcie przez interkom. W zależności od wskazania część obrazów może zostać wykonana przed dożylnym podaniem środka kontrastowego, a część po jego podaniu.

    Po badaniu bez kontrastu można zazwyczaj od razu wrócić do codziennych zajęć. Jeśli podano kontrast, personel poinformuje, czy potrzebna jest krótka obserwacja. W przypadku zastosowania leku uspokajającego lub znieczulenia pacjent otrzyma osobne zalecenia dotyczące bezpiecznego powrotu do domu.

Przygotowanie do badania
  • Posiłki

    Przez 4 godziny przed badaniem nie należy jeść ani pić. Jeśli ze względów zdrowotnych trzeba regularnie przyjmować posiłki lub płyny, warto wcześniej skontaktować się z rejestracją i ustalić indywidualny sposób przygotowania.

  • Leki

    Leki przyjmowane na stałe można zażyć tak jak zwykle, chyba że lekarz lub personel pracowni zaleci inaczej. Osoby chorujące na cukrzycę lub wymagające regularnych posiłków powinny uzgodnić sposób przygotowania podczas rejestracji.

  • Ubranie

    Najlepiej wybrać wygodne ubranie bez metalowych elementów, takich jak zamki, napy, haftki, guziki czy ozdoby. Przed wejściem do pomieszczenia z aparatem trzeba zdjąć okulary, biżuterię, zegarek, aparat słuchowy, spinki oraz ruchome protezy zębowe.

    Na badanie należy przyjść bez makijażu i kosmetyków zawierających metaliczne drobiny. Trzeba również zdjąć ruchome protezy, wyjmowane aparaty ortodontyczne oraz metalowe spinki, wsuwki i ozdoby do włosów.

  • Przedmioty

    Do pomieszczenia z aparatem MR nie można wnosić telefonu, kluczy, monet, kart płatniczych, zegarka, biżuterii ani innych metalowych lub elektronicznych przedmiotów. Przed badaniem będzie można pozostawić je w wyznaczonym miejscu.

  • Uwaga!

    Już podczas zapisywania się na badanie należy poinformować personel o wszczepionych urządzeniach i implantach, metalowych elementach w organizmie, przebytych operacjach oraz możliwości pozostawania metalowych opiłków w okolicy oczu. Warto zgłosić także stały aparat ortodontyczny, implanty zębowe i rozległe uzupełnienia protetyczne. Zwykle nie wykluczają one badania, ale mogą pogorszyć jakość obrazu w badanej okolicy.

    Należy również poinformować o ciąży lub jej podejrzeniu, chorobach nerek, wcześniejszych reakcjach na środki kontrastowe oraz nasilonej klaustrofobii. Dzięki temu personel może odpowiednio i bezpiecznie zaplanować badanie.

  • Ankieta

    Na badanie należy przyjść co najmniej 15 minut przed wyznaczonym terminem celem dopełnienia formalności i wypełnienia ankiety medycznej.

  • Dokumenty
    Należy ze sobą zabrać:

    • dokument tożsamości.
    • skierowanie na badanie (o ile jest wystawione).
    • wszystkie wypisy szpitalne dokumentację stomatologiczną, laryngologiczną, onkologiczną lub z poradni chirurgii szczękowo-twarzowej, wyniki histopatologiczne oraz wcześniejsze zdjęcia stomatologiczne, pantomogram, CBCT, TK lub MR, zarówno opisy, jak i obrazy;
    • dokumentację wszczepionych urządzeń i implantów z nazwą, modelem oraz informacją producenta o bezpieczeństwie w środowisku MR;
    • aktualny wynik kreatyniny, jeśli badanie ma być wykonane z kontrastem, zgodnie z terminem ważności podanym przez rejestrację.

     

    Na badanie MR nie jest wymagane skierowanie, z wyjątkiem badań wykonywanych u małych dzieci oraz kobiet w ciąży. Jeśli trzeba doprecyzować zakres badania lub ustalić, czy konieczne będzie podanie kontrastu, można skorzystać z konsultacji lekarskiej i uzyskać skierowanie na miejscu.

  • Czas

    Czas badania zależy od jego zakresu i zastosowanego protokołu. Zwykle trwa od 15 do 60 minut. Podczas wykonywania obrazów trzeba pozostać nieruchomo, aby uzyskane obrazy były czytelne.

  • Termin

    Celem ustalenia terminu badania konieczna jest wcześniejsza rejestracja osobista, telefoniczna lub on-line.

Przeciwwskazania
  • Kiedy nie można wykonać rezonansu magnetycznego?

    • gdy w organizmie znajduje się urządzenie lub implant oznaczone przez producenta jako niebezpieczne w środowisku rezonansu magnetycznego, czyli MR Unsafe;

    • gdy potwierdzono obecność ferromagnetycznego ciała obcego w obrębie oczodołu lub gałki ocznej;

    • gdy w organizmie znajdują się inne metalowe elementy, których położenie lub właściwości mogłyby stwarzać zagrożenie w silnym polu magnetycznym.

    Jeżeli nie ma informacji o rodzaju wszczepionego urządzenia lub implantu, badanie może zostać odroczone do czasu uzyskania dokumentacji i potwierdzenia warunków jego bezpiecznego wykonania.

  • Co nie jest przeciwwskazaniem do wykonania badania?

    • implanty zębowe, wypełnienia i mosty protetyczne, chociaż mogą wpływać na jakość obrazu;

    • karmienie piersią; również po podaniu środka kontrastowego zawierającego gadolin rutynowe przerywanie karmienia nie jest uznawane za konieczne.

    Rozrusznik serca, stent, klips naczyniowy lub implant ortopedyczny nie wykluczają automatycznie wykonania rezonansu magnetycznego. Możliwość przeprowadzenia badania zależy od konkretnego modelu urządzenia, jego oznaczenia oraz warunków bezpieczeństwa określonych przez producenta.

  • O czym należy poinformować personel przed badaniem?

    Przed badaniem należy zgłosić wszystkie wszczepione urządzenia, implanty, metalowe elementy oraz wcześniejsze urazy związane z metalem. Do pomieszczenia z aparatem MR można wprowadzać wyłącznie przedmioty uznane za bezpieczne w środowisku rezonansu lub dopuszczone warunkowo, zgodnie z wymaganiami producenta.

    Ostateczną decyzję o wykonaniu badania podejmuje personel pracowni na podstawie ankiety bezpieczeństwa, wywiadu oraz dostępnej dokumentacji. Jeżeli istnieje podejrzenie, że w okolicy oka może znajdować się metalowy opiłek, przed rezonansem może być konieczne dodatkowe badanie obrazowe, które pozwoli wykluczyć obecność ciała obcego.

    Czy rezonans można wykonać w ciąży i podczas karmienia piersią?

    Ciąża nie wyklucza automatycznie badania MR bez kontrastu. Rezonans wykonuje się jednak tylko wtedy, gdy jest medycznie uzasadniony, a badania nie można bezpiecznie odłożyć lub zastąpić inną metodą. W pracowni wymagane jest skierowanie na badanie MR wykonywane w czasie ciąży.

    Środek kontrastowy zawierający gadolin stosuje się w ciąży wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach, po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka. Karmienie piersią nie stanowi przeciwwskazania do rezonansu ani do podania gadolinu. Zgodnie z aktualnymi zaleceniami nie ma potrzeby rutynowego przerywania karmienia.

Przebieg badania

  • Rejestracja

    Prosimy o zgłoszenie się około 15 minut przed wyznaczoną godziną. Podczas rejestracji pacjent wypełnia ankietę bezpieczeństwa MR i przedstawia potrzebne dokumenty oraz wcześniejsze wyniki badań. Jeśli zaplanowano podanie kontrastu, należy także okazać aktualny wynik kreatyniny zgodnie z informacją otrzymaną podczas rejestracji.

  • Przygotowanie do badania

    Przed wejściem do pracowni należy pozostawić metalowe i elektroniczne przedmioty w wyznaczonym miejscu. Trzeba również zdjąć wyjmowane elementy stomatologiczne i części garderoby zawierające metal. Twarz powinna być bez makijażu oraz kosmetyków z metalicznymi drobinami. Jeśli badanie ma być wykonane z kontrastem, po ocenie bezpieczeństwa personel założy wkłucie dożylne.

  • Wyniki badania

    Wynik badania można odebrać osobiście lub pobrać z Portalu Pacjenta. Może go również odebrać upoważniona pisemnie osoba. Informację o terminie i sposobie udostępnienia opisu oraz obrazów pacjent otrzymuje podczas rejestracji.

  • Badanie

    Badanie wykonuje elektroradiolog. Pacjent leży na plecach na stole aparatu, a jego głowa jest ułożona w specjalnej cewce, która umożliwia uzyskanie dokładnych obrazów. Następnie stół przesuwa się do tunelu rezonansu. W trakcie badania trzeba pozostać nieruchomo i ograniczyć ruchy głowy oraz żuchwy, ponieważ każdy ruch może pogorszyć jakość obrazów.

    Podczas pracy aparat wydaje głośne, rytmiczne dźwięki. Pacjent otrzymuje ochronniki słuchu, a personel przez cały czas obserwuje badanie ze sterowni i pozostaje w kontakcie przez interkom. W zależności od wskazania część obrazów może zostać wykonana przed dożylnym podaniem środka kontrastowego, a część po jego podaniu.

    Po badaniu bez kontrastu można zazwyczaj od razu wrócić do codziennych zajęć. Jeśli podano kontrast, personel poinformuje, czy potrzebna jest krótka obserwacja. W przypadku zastosowania leku uspokajającego lub znieczulenia pacjent otrzyma osobne zalecenia dotyczące bezpiecznego powrotu do domu.

Dokumenty do pobrania